11:50 12 İyun 2018
8211 dəfə oxunub
Çap versiyası
İbrahim Əliyev
Tarix üzrə fəlsəfə doktoru, dosent

 

Qarabağ münaqişəsinin səbəbləri, işğalçı Ermənistanın məqsədləri, burada marağı olan dövlətlərin qərəzli mövqeləri neçə illərdir ki, göz qabağındadır. Müxtəlif qüvvələrin fərqli gedişləri artıq heç kimi şübhələndirmir. Atılan addımlar, edilən bəyanatlar, beynəlxalq təşkilatların bu məsələdə səmərəsiz fəaliyyəti onların səmimiliyinə və münaqişənin beynəlxalq hüquq norma və prinsiplərinə uyğun ədalətli həllinə çalışdıqlarına ümid yeri qoymur. Yenə də o nəticəyə gəlirsən ki, problemin həllinin yeganə yolu Azərbaycanın öz süveren hüquqlarını təmin etməsi və ərazi bütövlüyünün bərpası üçün hərbi güc tətbiq etməkdən keçir.

Dünyada artıq heç kim üçün sirr deyil ki, Qarabağ münaqişəsinin həqiqi səbəb və məqsədləri hər yerdə demoqoqcasına bəyan edilən milli hüquq, burada yaşayan insanların həqiqi problemləri deyildir. Düzdür, milli maraqlar realdır, Azərbaycan öz müstəqilliyi uğrunda mübarizə aparır, işğal olunmuş ərazilərini geri qaytarmaq üçün çalışır. Ermənilər göstərdikləri xəyanətkar “xidmət” müqabilində Qarabağ torpaqlarını ələ keçirmək istəyirlər. Lakin bu amillərin heç biri münaqişənin əsl məqsədi və səbəbi deyildir. Ortalıqda daha qlobal məsələlər və yad maraqlar dayanır. Buna görə də mövcud durum hərbi və geosiyasi cəhətdən elə qurulubdur ki, həmin qüvvələrin iradəssi olmadan onu həll etmək mümkün olmasın. Azərbaycanın ərazilərinin xeyli hissəsinin işğal olunduğu şəraitdə tərəflərin hər ikisinin kompromisə dəvət olunması, belə bir kompromisi qeyri-real edir. Dağlıq Qarabağ ərazisindən də kənarda xeyli ərazilərin işğalı Ermənistanı avantürist mövqeyə həvəsləndirir və onlarda üstünlükləri haqqında illüziya yaradır. Ermənistan hakim təbəqələrinin belə bir şəraitdə reallığı qəbul edərək bu yalançı üstünlükdən imtina etməsi Ermənistan cəmiyyətində onlar haqqında satqın təsəvvürü yaradır. Buna görə də onların hərbi müstəvidə üstün təsəvvürə əsas verən durumun yaradılması ermənilərin reallıqla barışmasını və konstuktiv mövqe tutmasının qarşısını alır.

Mövcud durumda Azərbaycanın hansısa güzəştə getməsi ağlasığmazdır. Azərbaycanın təklif etdiyi güzəşt – Qarabağ ermənilərinə ən yüksək muxtariyyətin verilməsi əslində Qarabağ ermənilərinin qazana biləcəyi ən yaxşı nəticə ola bilər. Ondan artığına ümid etmək münaqişənin uzanmasından və onun həllinin müşkülə düşməsindən başqa bir şey vermir.

Problem isə ondadır ki,  mövcud status-kvo ermənilərin uğuru və ya fəaliyyətinin nəticəsi deyildir. O durum qəsdən, dəqiq hesablamalar nəticəsində yaradılmışdır. Qarabağ müşkülünün həlli həmin status-kvonun dəyişdirilməsindən keçir. O, dəyişdirilmədən məsələnin hər iki münaqişə tərəfini qane edən və məsəlnin ədalətli həlli mümkün deyildir. Bu durum isə münaqişədən bilavasitə əziyyət çəkənlərin deyil, bu münaqişədə məxsusi maraqları olan dövlətlərin  marağına xidmət edir.


Müəllifin digər yazıları

  1. YENİDƏNQURMA DÖVRÜNDƏ SSRİ-də ALKOQOLİZMƏ QARŞI MÜBARİZƏ VƏ ONUN NƏTİCƏLƏRİ HAQQINDA
  2. Qarabağ münaqişəsinin nizamlanmasının başlıca maneələrindən biri mövcud status-kvodur
  3. AZƏRBAYCANLI “ZİYALININ” ERMƏNİSAYAĞI GEDİŞLƏRİ
  4. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti müasir dövlətçilik tarixində
  5. Ermənistanda dəyişikliklər nə vəd edir?
  6. Azərbaycan torpaqlarının ermənilər tərəfindən zəbt edilməsi tarixindən
  7. 2017-ci il: gözləntilər və nəticələr
  8. AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ DÖVLƏT MÜSTƏQİLLİYİNİN BƏRPASI VƏ İNKİŞAFI DÖVRÜNDƏ AZƏRBAYCAN-TÜRKİYƏ MÜNASİBƏTLƏRİ
  9. 1980-ci İLLƏRDƏ SSRİ-də Y.ANDROPOV HAKİMİYYƏTİ VƏ ONUN İSLAHATLARI
  10. SSRİ-nin beynəlxalq münasibətlər sahəsində Heydər Əliyevin xidmətləri
  11. SSRİ-NİN İFLASININ SƏBƏB VƏ NƏTİCƏLƏRİ HAQQINDA
  12. AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI 25
  13. Müasir Azərbaycan dövlətçiliyində Konstitusiyalar
  14. Azərbaycanda müasir demokratik dövlətçiliyin təkamülü
  15. Qarabağ problemi son hadisələr işığında
  16. Müstəqil Azərbaycan Respublikasında turizmin inkişafı
  17. Azərbaycan Respublikasında dövlət-din münasibətlərinə dair
  18. Ali təhsildə keyfiyyətin müasir vəziyyəti və onun aktual problemləri
  19. Azərbaycanda III sektor və onun mövcud vətəndaş cəmiyyətində yeri
  20. AZƏRBAYCANDA MİLLİ DÖVLƏTÇİLİYİN DİRÇƏLİŞİ VƏ ONUN TARİXİ KÖKLƏRİ
  21. Postsovet məkanında müstəqil dövlətlərin yaranması və onların müasir dünya durumunda yeri
  22. “Erməni soyqırımı” əfsanəsi və müasir dövrdə onun hədəfləri
  23. BEYNƏLXALQ ALƏMDƏ AZƏRBAYCANA QARŞI TƏZYİQLƏRİN ARTMASI VƏ ONUN REAL MAHİYYƏTİ
  24. Müasir dünya durumunda Azərbaycanin aktual problemləri
  25. Müasir Azərbaycan beynəlxalq norma və prinsiplər kontekstində
  26. Azərbaycan Respublikasında təhsilin aktual problemləri - EKSKLÜZİV
  27. Prezidentin çıxışı söykəndiyi reallıqlarla güclü idi
  28. Qarabağ münaqişəsi ətrafında bəzi mülahizələr
  29. Yenidənqurma dövründə Sovetlər İttifaqında milli məsələ və etnik konfliktlər
  30. DAĞLIQ QARABAĞ KRIM DEYİL ...
  31. Sovet xalqının insanların yeni tarixi birliyi olmasiı haqqında tezis və onun 1970-80-ci illərində sovet dövlətinin milli siyasətində yeri
  32. AZƏRBAYCANIN HAZIRKI İNKİŞAF KURSUNA ALTERNATİV YOXDUR
Şərh yaz




Enter Code*:

Son xəbərlər
 
Xəbər başlıqları
14-08-2018
13-08-2018
13.08.2018 Çində zəlzələ

Bütün xəbərlər

 
© 2012 Strategiya.az
Proqramlaşdırma: Encoder.Az
1.803 san