12:34 27 Dekabr 2016
1541 dəfə oxunub
Çap versiyası
Nazim Nəsrəddinov
Azərbaycan Respublikasının əməkdar müəllimi

  Böyük bir ölkənin ilk paytaxtında - Leninqradda ali rəssamlıq təhsili alan İsmayıl Məmmədovla bəlkə də 40 ilin tanışı idik. Əvvəllər onu televiziya verilişlərinə dəvət edilmiş gənc rəssam kimi təqdimatlardan tanıyırdım. Sonralar iş elə gətirdi ki, Bakının mərkəzində açılmış yeni təfəkkür tərzli Avropa Azərbaycan Məktəbində bir yerdə işləyəsi olduq. Səmimi dostluq ünsiyyətimiz yarandı. Mən İsmayıl müəllimi burada kəşf etdim; uşaqla uşaq, böyüklə böyük idi, şagirdlərə DÜNYANIN şəklini çəkməyi öyrədirdi. Qısa bir müddətdə şagirdlər öz dünyalarını əks etdirən maraqlı şəkillərlə əvvəlcə məktəb, sonralar isə şəhər və ölkə sərgilərində uğurla iştirak etdilər. Bir dəfə İsmayıl müəllimə zarafatla dedim ki, uşaqların çoxu, deyəsən, rəssam olacaqlar, axı. İsmayıl müəllim razılıqla gülümsədi.

 İsmayıl müəllim onlarıın hamısında yüksək bədii zövqün formalaşmasının yarandığını görürdü. O, bu fikirdə idi ki, rəssamlığa meyil edən bu şagirdlərin cəmi 5-6 nəfəri rəssam olacaq, lakin onlar seçdikləri ixtisas sahəsinin görünməyən cəhətlərini öz əməli işləri ilə göstərə biləcəklər.

  İsmayıl müəllim rəssamlığa meyilli şagirdlərinin hansı peşəni və ya ixtisası seçəcəyini görə bilmədi. Onlarla cəmi 5 il işləyə bildi. Bu gün təsadüfən öyrəndim ki,İsmayıl müəllim dekabrın 12-də uzun sürən ağır xəstəlikdən sonra dünyasını dəyişib.
   
Allah rəhmət eləsin.

 İsmayıl müəllimin sorağı son illərdə yay tətili günlərində Nyu-Yorkdan gəlirdi: İsmayıl müəllimin oğlu burada yaşayırdı. Bəlkə də çoxları onun hər Amerika səfərini dərd əlindən dağa çıxan Füzulinin aqibəti ilə qiyaslandırır, müqayisə edirdi. Təkcə 4-5 dostu bilirdi ki, o, sağlam həyata can atır. O, Amerikanın səhiyyə imkanlarından faydalanmağa çalışırdı.

  İsmayıl müəllimlə, demək olar ki, həmyaşıd idik. Aralıqda bir bayram fərqi var idi.
  Hər ikimiz  Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı ilə əməkdar müəllim fəxri adına layiq görülmüşdük. O vaxtlar məktəbdə cəmi iki nəfər bu fıəxri adı daşıyırdı. Hər ikimiz ölkədə və onun xaricində işlədiyimiz təhsil ocağını ləyaqətlə təmsil edirdik. İsmayıl müəllim kafedramızın ən yaxın dostlarından biri idi. Vaxt tapanda kafedraya gəlir, fəaliyyəti bəyənilən gənc müəllimələrin karandaşla şəklini çəkir, çap olunmuş əsərlərini onun rəssamlığını bəyənələrə hədiyyə verirdi. Onun sorağı dünyanın bir çox ölkələrindən gəlirdi. Onu Nyu-York da, Moskva da, Peterburq da, London da tanıyırdılar. Bir dəfə İsmayıl müəllimi türk dünyasına təqdim etmək fikrinə düşdüm. Bunun əsas səbəbi onun hamıya bağışladığı 2012-ci ilə aid stolüstü təqvimdəki maraqlı şəkillər oldu. Təqvimin üz qabığındakı "KÖHNƏ BAKININ ƏNƏNƏLƏRİ" mövzusunu əks etdirən 12 rəsm əsəri və çoxlu tarixi fotoşəkillər onları başa düşənlər, incələyə bilənlər üçün  bədii əsərin süjetini xatırladırdı. Bu rəsmləri və tarixi fotoları Bakının vizit kitabçası da adlandırmaq olardı. Bu rəsmlərdə Azərbaycanın və onun baş kəndinin-paytaxtının düşündürücü, səfərbəredici etnoqrafik təsvirlərinə yaşıl işıq yandırılmışdır. Təqvimdə ilin hər ayına aid 2 rəsm və fotoşəkil var: yanvar- "Uzaq yol qarşısında" rəsm əsəri ilə başlayır. 

 Babalarımız dünyanı  araba ilə dolaşıblar:"İpək yolu" Azərbaycandan keçib. İndi bu yolun  qanadları çoxdur. 
 Əcnəbilər kimi biz də göydə balonlarla süzürük. Kosmosun tədqiqində və kosmik texnikanın Yerdən və göydən idarə olunmasında azərbaycanlı alimlər  də rəhbərlik ediblər. 

 Yanvar vərəqindəki "Abşeronda" rəsmində yuxa (lavaş) yayan abşeronlu qadının həyat eşqi aydın hiss olunur: təhnədə 8 kündə görünür, biri də yayılır, un torbasında hələ də un var, Abşeronun bağ evləri, külək fırfıraları qayğısız kənd həyatından xəbər verir. 

 Fevralın bir vərəqi "İçəri şəhərdə bir həyət" adlandırılmışdır. İçəri şəhər köhnə Bakının köhnə məhəlləsidir, tarixə düşən, yadda qalan məhəllədir. İlin ən qısa ayının ikinci vərəqi də çörək ətirlidir. Burada sadə bir əmək adamının-təndir düzəldən qadının, hələ heç bir dünya rəssamının yadına düşməyən parlaq obrazı yaradılmışdır. 

 Mart  vərəqindəki "Çayxanada" fotosu köhnə Bakının tarixi anlarını əks etdirir: çayxanadakılar tarixi anı yaşatmaq üçün diqqətini fotoaparatın obyektivinə yönəltmişlər. Uzaqdan boylanan da var, razılıq və məmnunluqla sulu qəlyan çəkən də, heç kəs özünü dartmır, bütün tərzlər və baxışlar təbiidir. Asma lampalar da, Tula samovarı da, çayxanadakıların geyimləri də Bakı tarixinin yaddaqalan lövhələrindəndir.

 "Təndirçi".
Mən dil mütəxəssiyəm, aspirantura təhsilimə görə türkoloqam. Amma hələ belə söz eşitməmişdim. 

  Mən bu şəkildəki çörəkbişirəni öz adı ilə çağırardım. Görünür, İçəri şəhərdə bu peşə sahiblərinə təndirçi adını nahaq yerə, elə-belə verməyiblər. Çörək bişirilən yer də, burada yandırılan çırçırpı da təmiz olmalıdır, halal olmalıdır. Nahaq yerə deməyiblər ki, çörəyi ver çörəkçiyə, üstəlik də bir çörək. 

 Təqvimdəki "Küçə cızbızxanası", "Bazardan qayıdanlar", "Tacir Məşədi", "Güləşçilər", "Tərəvəz dükanı", "Qalayçı", "Xalçasatan", "Məktub yazan mirzə", "Xalçaçı", "Yolda", "Su   satanlar", "Müqəddəs kitab oxucusu" və sair rəsmlər, həyatın bir anını tarixdə yaşadan tarixi fotoşəkillər milliliyinə, etnoqrafik təsvirlərin əyani izahına görə hamının diqqətini cəlb edir. Qonaqlarımız  onlara hədiyyə verilən bu təqvimi böyük heyranlıqla bəyənir və təqvimin sonunda ingilis dilində yazılmış 
"PICTURES BY ISMAYIL ASADOGLU MAMMADOV, THE HONORED ARTİST OF AZERBAICAN"  sözlərini oxuduqda  müəllifin sənətdə böyük əməyi, dərin düşüncə tərzi olan MÜTƏXƏSSİS olduğunu bilib, müəllifə məmnunluqla baş əyib, təşəkkür edirlər.
                                                    ***

 Yazıya İsmayıl Məmmədovun  mənə bağışladığı 2012-ci il təqvimindən bir neçə şəkli də əlavə edirəm. Mən bu şəkillər haqqında türk mətbuatında geniş məqalə ilə çıxış etmişəm. Bu gün İsmayıl müəllim haqqında keçmiş zamanda danışanda bir az təsəlli tapıram ki, İsmayıl müəllimi sağlığında qiymətləndirənlərdən biri də mənəm:

P.S. İsmayıl müəllimin elektron poçt ünvanı həmişə mənə maraqlı görünürdu:
artism08@mail.ru

Görəsən, bu nömrədə rəssamlıq yoxdur ki?


Müəllifin digər yazıları

  1. Təzadlar, ay təzadlar....
  2. Türk dünyasının "Tərcüman"dan əvvəlki "Ziya"sı və yaxud Qaranlığı və alatoranlığı işıqlandıran insanlar
  3. Adını dəyişdiyim retro yazı və ya "Strategiya.az" saytının 106159 nəfər oxucusunun maraq dünyasının sualı - Foto
  4. Riyaziyyat alimlərinin çoxunun tanımadığı dərslik və yaxud, türk dünyasının ilk türkdilli hesab dərsliklərindən biri
  5. Azərbaycan çocuq mətbuatı tarixinin "Qırmızı günəş"i...
  6. İsmayıl ibn Mustafanın (İsmayıl bəy Qasprinskinin) "Ziyayi -Qafqasiyyə"(Qafqazın ziyası) adlı məqaləsi. Tiflis,1881
  7. Səid Ünsizadənin (1825-1905) dərsliklərindən biri - nəzmlə yazılmış "ƏQAİD və NƏSAYİH"
  8. Testdən qəsdən danışmırıq
  9. Ah....Dərslik, dərslik, yenə də dərslik, bir az da ...
  10. Dərsliklərimizin halı və vəziyyəti
  11. Hacı Zeynalabdin Tağıyevin Bakı şəhər müsəlmanlarının müraciətinə cavabı
  12. Bir daha Cəmo bəy Cəbrayılbəyli (1887-1965) və onun 130 yaşını gözləyən yubileyi haqqında
  13. İsmayıl bəy Qaspıralı:" Qəzetə- millətin lisanıdır "
  14. Hırsızın gözü əlyazmalara düşdü
  15. Bu sorğuya hələ də cavab verilməyib : Şotlandiyada H.Z.Tağıyevin yüzillik heykəli varmı? Və yaxud qaranlıqdan işıldayan işıqlar....
  16. Retro mövzularından biri: Midhat Cemal Kuntay :"Toprak, eger uğrunda ölən varsa, vatandır"
  17. I Nikolayın tiflisli nəvələrinin müəllimi Lev Nikolayeviç Modzalevskinin "Kəpənəy"i
  18. Dünyamızı Gələcəyə Tanıdan Rəssam - Fotolar
  19. Yenə də sözümüz-söhbətimiz Kürdəmirin ilk dövlət məktəbi haqqındadır
  20. Türk dünyasının tarixi məktəblərindən biri-- Kürdəmir,Köhnəbazar kənd orta məktəbi və yaxud üç əsrin məktəbi--09.02.1881
  21. Hacı Səid Əfəndi Ünsizadə-191
  22. Təskinlik və toxtaqlıq və yaxud əbədi və həmişəlik mübarizə
  23. Avropada çap olunan latın qrafikalı 100 yaşlı ilk türk kitablarımızdan biri
  24. Ömür keçir, gün keçir və yaxud Latın qrafikalı ilk türk kitablarımızdan birinin 100 illik yubileyini keçimək çətindirmi?
  25. Türkiyədə dərs alan azərbaycanlı söz ustası və yaxud Türkiyədə az tanınan Azərbaycan Şekspiri
  26. Bir daha Ünsizadələr haqqında
  27. Dünyaya səpələnmiş Ünsizadələr və yaxud Ünsizadələrin nəsil şəcərəsi, soy ağacı
  28. Seyid Əzim Şirvani (1835-1888) və onun gümüş medalının tarixi məqamları
  29. İstiqlal Bəyannaməsini imzalayanlardan biri Kürdəmirli Mustafa Mahmudov
  30. Bizim Bəhicə müəllim - Xalid Səid yadigarı
  31. Karamanoğlu Mehmet Bey ( .... - 1280) və onun türkcəyə sevgisinin tarixi
  32. Sözümüz, savımız, dilimiz - Nazim Hikmətsiz keçən 53 ilimiz
  33. Mətbuat tariximiz-milli düşüncə tariximiz
  34. Bizə hansı elmlər lazımdır və yaxud ...
  35. TQDK-nın tarixdə qalacaq sənədlərindən biri və yaxud bəyənilən maarifçilik fəaliyyətinin təsdiqi
  36. Əməkdar müəllim, professor dünyasını dəyişdi
  37. Soyqırımı günündə dostumu itirmişəm
  38. Bu yaz bir başqa yazdır
  39. Ölümü ilə böyüyü də, kiçiyi də ağladan Vüsal Orucov üçün oxunan elegiya - VİDEO
  40. Xan qızı Natəvanın qocalıqda miras istəyi
  41. Türkiyəli tərbiyə doktoru XƏlil FİKRƏT və bilimsəl psixologiyanın qurucularından biri Ovide DECROLİ Bakıda
  42. Dinməyin,xamuş olun! Yaxud 1884-cü il fevralın 29-da dünyaya göz açan insan...
  43. Azərbaycan dilində yazılmış ilk coğrafiya dərsliyinin müəllifi Əsgər ağa Gorani Adıgözəlov (1857-1910) və yaxud qaranlıqdan və alatoranlıqdan işığa
  44. XIX əsr maarifçisi Səid Əfəndi Ünsizadənin dərsliklərindən biri
  45. Orta məktəbdə bütün fənlər eyni dərəcədə öyrənilməlidir
  46. HƏ, nə oldu, mən deyən oldu,olmadı?
  47. S.Ə.Şirvaninin bir şeirinin yazılma səbəbi və əks-sədası
  48. Rəşid bəy Əfəndizadənin İstanbuldakı "Uşaq bağçası"- 1898-ci il
  49. Dərgahdan başlanan yol
  50. Fikrin ifadə formalarından biri
  51. Təhsil nazirinin kabinetində yaradılan yerüstü bunker
  52. "Həyat"ın çağırışı nə üçün cavabsız qalır?
  53. Hacı Zeynalabdin Tağıyevin Əhmədli kəndindəki ibtidai məktəbin tarixi görüntülərinin iki yarpağı
  54. Tərbiyə doktoru Halil Fikretin oxucu və tədqiqatçıların çoxuna məlum olmayan nadir şəkilləri
  55. Təhsil tariximizin maraqlı səhifələri
  56. Təhsil tariximizdən maraqlı səhifələri
  57. Akademiklərin cərgəsindəki müəllim
  58. Yeni rahat avtobus marşrutu - Nərimanov metrosu - Dəmir yolu İdarəsi və yaxud müəllim, şagird və tələbələr üçün "İVECO" avtobusları
  59. Mübarizə bu gün də var,sabah da...
  60. Xalqımızın türkdilli ilk mətbuat nümunələri
  61. "Əkinçi" qəzeti-140
  62. Mustafanın Çanakkala məktubu
  63. Məktəbdə elm və texnologiya həftəsi
  64. Mübarizə bu gün də var, yarın da....
  65. Halil Fikret və şifahi türkdilli xalq ədəbiyyatımızın Avropadan başlanan təbliğatı
  66. Kim inanmırsa, bu daş, bu da tərəzi...
  67. Yazımızın tarixi-özümüzün tarixi
  68. Fikrət Sadıq -Dədə Qorqud
  69. Tədqiqatçı öz fikrində israrlıdır
  70. Avropa Azərbaycan Məktəbinin olimpiada komandası respublika bilik yarışına vəsiqə aldı
  71. Tarixdə izi və sözü olan insanlardan biri: Cəmo bəy Cəbrayılbəyli
  72. Azərbaycanşünas alim, görkəmli şərqşünas - Mirzə Rəhimov-85
  73. "Dəbistan" jurnalının bir nömrəsinin biblioqrafiyası
  74. Xəlil Fikrət "Tərbiyə və tədris tarixi"
  75. Mirzə Həsən Əfəndi Əlqədari və Azərbaycan
  76. Latın qrafikalı ilk türk kitablarımızdan biri: Hans Stumme, Halil Fikret. "Türkische Lesestoffe…" Leipziq, 1916
  77. "Bağçasaraydan göndərilən məktub"
  78. Diqqət! Diqqət! Məktəb tariximizin qaranlıq səhifələrini işıqlandırırıq!
  79. İ.V.Miçurinin heykəli ucaldılan kənd - Qəbələ, Vəndam kəndi
  80. Maarifçiliyimizin və ədəbi dilimizin tarixi-“Ziya”(“Ziyayi-Qafqasiyyə”) qəzeti -135
  81. Dünya dərsliklərində yuva salan 150 yaşlı "Мотылек" və yaxud birgünlük kəpənəyin tərənnümü
  82. Səsimizə səs vermədikləri üçün ... - Fotolar
  83. Hər gün xatırlanan adam - Fərhad Zeynalov - 85
  84. Abdulla Şaiqin uşaq bağçası
  85. "Ziya"nın biblioqrafiyası
  86. Kasıblığın üzü qara olsun
  87. Bu gün M.Ə.Sabirin ad günüdür
  88. Keçən günə gün çatarmı ... - Fotolar
  89. Elmə yönələn yolun başlanğıcı - FOTO
  90. Bakı, ... küçəsi, Azərbaycan Mətbuat Muzeyi
  91. Otuz doqquz ildən sonra yazılan məktubun təəssüratı
  92. Ucundadır dilimin həqiqətin böyüyü ...
  93. İlk hesab dərsliyimiz
  94. Yusif Vəzirovun kölgədə qalan yazıları
  95. Dostluq etməyi bacaran adam - dostum İsa Əliyev
  96. “Tunğuç”məcmuəsi və ya açılmayan qapılar, pəncərələr…
  97. Mustafa Lütfi Şirvani İsmayılov (1876- ?) və onun Həştərxanda Azərbaycan dilində nəşr olunan "Bürhani-tərəqqi" qəzeti
  98. Dərslik, dərslik, yenə də dərslik...
  99. M.Ə.Rəsulzadənin bir məqaləsinin çağırışları və yaxud Əli bəy Hüseynzadənin sorğusu :"Anladınızmı?"
  100. "Molla Nəsrəddin"in Bakı vəkilərindən biri- Məhəmməd Əmin Rəsulzadə
  101. " Riyazi isbat və məntiqi təfəkkür " - FOTO
  102. "ZİYA"lı ziyalı - Foto
  103. Məhəmməd Əmin Rəsulzadə nə vaxt anadan olmuşdur?
Şərh yaz




Enter Code*:

Son xəbərlər
 
Xəbər başlıqları
20-02-2017
20.02.2017 Sabahın havası
20.02.2017 Xaçmazda ev yanıb
20.02.2017 Ağsuda yanğın
19-02-2017

Bütün xəbərlər

 
© 2012 Strategiya.az
Proqramlaşdırma: Encoder.Az
1.4877 san