Bu gün Beynəlxalq Azərbaycan Muğamı və Musiqisi Günüdür

09:11 / 26.08.2019

Ana südü ilə canımıza, qanımıza hopmuş, yaddaşımızda əbədiləşmiş Azərbaycan muğamı. həm də dünya musiqi xəzinəsinin incisidir. Görkəmli xanəndələrimizin ifasında bu sənət növü dilindən, milliyyətindən asılı olmayaraq dinləyicini ilahi başlanğıc, əbədi olum-ölüm həqiqətləri barədə düşünməyə sövq edir, ona məhəbbət, sevinc, kədər hisslərini yaşadır.

Qoca Şərqin ən qədim musiqi janrlarından biri olan muğam əsrlərdən bəri tədqiqatçıların diqqətini cəlb etmiş, bu gün də dünya musiqi mədəniyyətinin öyrənilməsində mühüm təhlil obyektidir. Azərbaycan xalqının qədim irsi olan bu incəsənət növü tarixən enişli-yoxuşlu yollardan keçsə də, xalqımız onu qoruyaraq və inkişaf etdirərək nəsildən-nəslə ötürə bilib. Müstəqil Azərbaycanda isə milli muğam ifaçılığı yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyaraq dünyanı fəth edir.

Avqustun 26-sı Beynəlxalq Azərbaycan Muğamı Günü və İpək Yolu üzərində yerləşən ölkələrin musiqisi günü kimi qeyd olunur. 2010-cu ildə Kanadanın Niaqara şəhərinin meriyası və ənənəvi olaraq hər il keçirilən Beynəlxalq Niaqara Musiqisi Festivalının rəhbərliyi tərəfindən qəbul olunan bu qərar xalqımızın milli sərvəti olan muğamın bəşəri musiqiyə çevrildiyini bir daha təsdiq edir. Bu tarix muğamsevərlər, ömrünü bu sənətin yaşamasına və təbliğinə həsr edənlər üçün ən əziz bayramdır.

Azərbaycan muğamının müasir tarixində Azərbaycan Respublikasının Birinci vitse-prezidenti, Heydər Əliyev Fondunun prezidenti, UNESKO-nun və ISESCO-nun xoşməramlı səfiri Mehriban Əliyevanın rəhbərliyi ilə həyata keçirilən çoxşaxəli silsilə tədbirlər müstəsna rol oynayır. Bu fəaliyyətin nəticəsidir ki, son illər muğam ifaçılığı ən müxtəlif aspektlərdən hərtərəfli dəstək alaraq, sözün əsl mənasında, intibah dövrünü yaşayır. UNESKO-nun qərarı ilə dünya mədəniyyətinin qeyri-maddi irsinin bəşəri əhəmiyyətə malik sərvətləri sırasına daxil edilməsi muğamın, tar ifaçılığı sənətinin təkcə xalqımızın deyil, bütün bəşəriyyətin misilsiz mədəni sərvətinin ayrılmaz hissəsi kimi qiymətləndirilməsidir.

Ölkəmizdə “Muğam aləmi” Beynəlxalq muğam festivallarının, müsabiqələrin, muğam konsertlərinin, simpoziumların təşkili, “Qarabağ xanəndələri” albomunun buraxılması, “Muğam” jurnalının, “Muğam ensiklopediyası”nın nəşri, müasir texnologiyalara əsaslanan və 8 diskdən ibarət “Azərbaycan muğamı” multimedia toplusunun hazırlanması Heydər Əliyev Fondu, Azərbaycan Mədəniyyət Fondunun bu sahəyə göstərdiyi diqqətə bariz nümunələrdəndir.

Azərbaycan muğamına yeni bir həyat bəxş edən Mehriban Əliyeva bu bənzərsiz sənət inciləri ilə bağlı fikirlərini belə dilə gətirir: “Biz azərbaycanlılar hamımız, haqlı olaraq, öz doğma muğamlarımızla fəxr edirik. Hər bir azərbaycanlı üçün muğam xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Qərblə Şərq arasında, Böyük İpək Yolu üstündə yerləşən Azərbaycan sivilizasiyaların qovuşduğu bir məkanda əsrlər boyu öz mədəniyyətini formalaşdırmışdır. Bəzi dövrlərdə biz müxtəlif imperiyaların daxilində yaşasaq da, dinimiz, milli dəyərlərimiz, dilimiz, mədəniyyətimiz bizi bir xalq kimi, millət kimi qoruyub saxlamışdır. Azərbaycanın zəngin mədəniyyətinin və tarixinin ən gözəl incilərindən biri olan muğam, muğam sənəti bizim milli sərvətimizdir. Muğam Azərbaycan xalqına xas olan ən gözəl xüsusiyyətlərin daşıyıcısıdır. Torpağa, köklərə bağlılıq, vətənpərvərlik, milli ləyaqət hissi, qonaqpərvərlik, xeyirxahlıq, mərhəmət, emosional zənginlik - bütün bu hisslər muğam fəlsəfəsinin əsasındadır. Odur ki, desəm, muğam gözəlliyin və məhəbbətin rəmzidir - səhv etmərəm”.

Bəstəkarlarımız üçün ilham mənbəyi olan muğam, həm də milli musiqi mədəniyyətimizin uğurlarının əsasında durur. Dahi Üzeyir Hacıbəyli “Leyli və Məcnun” operasını muğam üzərində yazıb, Fikrət Əmirov “Şur” və “Kürd-Ovşarı” simfonik muğamları ilə dünya musiqisində simfonik muğam janrının əsasını qoyub. Niyazi, Qara Qarayev, Soltan Hacıbəyov, Cövdət Hacıyev, Aqşin Əlizadə, Arif Məlikov, Firəngiz Əlizadə və digər görkəmli bəstəkarlarımızın yaradıcılığında muğamdan irəli gələn bədii prinsiplər ən müasir kompozisiya texnikası ilə qovuşur. Vaqif Mustafazadə bu janrı caz sənətinə gətirib.

Tarixən Şuşada Xarrat Qulu Məhəmməd oğlunun, Mir Möhsün Nəvvabın, Şamaxıda Mahmud Ağanın, Bakıda Məşədi Məlik Mənsurovun məclisləri, bu məkanlardan çıxan böyük sənətkarlar muğamın milli musiqimizin ana dili olduğunu bir daha təsdiqləyir. Hələ 1922-ci ildə Bakıda açılmış ilk Avropa tipli musiqi tədris müəssisəsinin dərs proqramına muğamın tədrisi daxil edilib. Bu sənət rəssamlarımız, heykəltəraşlarımız, şairlərimiz, rejissorlarımız üçün bu gün də ilham mənbəyidir.

Bu gün dövlətimizin mədəniyyətimizə, o cümlədən muğam sənətinə, onu yaşadanlara böyük diqqət və qayğısı onları yeni-yeni yaradıcılıq axtarışına həvəsləndirir.

Ustad və novator sənətkar, hələ 1999-cu ildə UNESCO-nun Beynəlxalq Musiqi Şurasının birinci mükafatına layiq görülmüş Alim Qasımovun muğamı özünəməxsus ifası və təqdimi bu sənətin geniş imkanları ilə dünya auditoriyasını heyran qoyur.

Xalqımızın şərəfli və kəşməkəşli tarixini səslərdə əbədiləşdirən muğamlarımız ən ağrılı-acılı günlərimizdə həm də təskinliyimizdir. Heyrətamiz hisslər, düşüncələr, müdriklik mənbəyi olan muğam bütün hallarda – qüssəli, sevincli, anlarımızda ovqatımıza təsir edir, azadlığa və müstəqilliyə qovuşduğumuz anların fərəhini yaşadır və bizləri qələbəyə səsləyir.//azertac


Etiket:

Strategiya.az

Xəbərlər
13.11.2019

Prezident İlham Əliyev: Yerlərdən gələn hər bir siqnala obyektiv baxılacaq

13.11.2019

Sahil Babayev: Bu il 934 şəhid ailəsinə və əlil şəxslərə mənzil veriləcək

13.11.2019

Gələn il üçün ehtiyac meyarının həddi təsdiqləndi

13.11.2019

Rüşvətdə təqsirləndirilən polkovnik-leytenant azadlığa buraxıldı

13.11.2019

Su çənlərinin təhlükəsi: İnsanların həyatı risk altındadır – VİDEO 

13.11.2019

"Ramos çox kobud futbolçudur" - Levandovski

13.11.2019

Nazirlik: elektron qaydada göndərilən sənədlərə möhür tələb olunmur

13.11.2019

Şimali Koreya lideri ABŞ-a son tarix verdi – Gərginlik pik həddə

13.11.2019

Azərbaycana silah-sursat keçirən Gürcüstan vətəndaşı saxlanılıb

13.11.2019

Unudulmuş orta əsr şəhərimiz Zəyəm

13.11.2019

AFFA klubları cərimələdi

13.11.2019

2030-cu illərdə qlobal neft tələbatı azalacaq

13.11.2019

Prezident İlham Əliyev Misirin Nümayəndələr Palatası sədrinin birinci müavininin başçılıq etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib

13.11.2019

Prezident İlham Əliyev İranın Mədəniyyət və İslami Əlaqələr Təşkilatının sədrinin başçılıq etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib

13.11.2019

İran prezidenti ad gününü təyyarədə qeyd edib

13.11.2019

Prezident İlham Əliyev Rusiya Federasiya Şurasının sədr müavinini və komitə sədrini, Dağıstan Xalq Məclisinin sədrini və sədrin müşavirini qəbul edib

13.11.2019

Ağcabədidə silahlı şəxs tutuldu

13.11.2019

Ərdoğan-Tramp görüşünə saatlar qalmış… - Şok iddia

13.11.2019

Bakıda sosial şəbəkələrdə narkotik satan dəstə üzvü saxlanıldı

13.11.2019

Azərbaycan – Uels oyunu Dəniz Aytəkinə tapşırılıb

13.11.2019

Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələri qarşıya qoyulan tapşırıqları icra edir

13.11.2019

Təhsil müəssisələrində "Sənədsiz məktəbli qalmasın” aksiyasına başlanılıb

13.11.2019

Gələn ilin büdcə layihəsi birinci oxunuşdan keçdi

13.11.2019

Azərbaycanlı saxta sənədlə yaşayış icazəsi almaq istədi

13.11.2019

Sabahın havası: yağış, duman, külək

13.11.2019

Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ bölgəsinin azərbaycanlı icması Sergey Lavrovun fikirləri ilə bağlı bəyanat yayıb

13.11.2019

Saxtakarlıqla yüksək vəzifə tutdu - Ağ Ev şokda

13.11.2019

Təmas xəttində monitorinq keçirilib

13.11.2019

"Düdelanj" - "Qarabağ" oyunu ilə bağlı istintaq davam edir

13.11.2019

Sumqayıtda marketlərdən seyf oğurlayan şəxslər tutulub

13.11.2019

MİDA: 570 güzəştli mənzildən 284-nün rəsmiləşdirilməsi başa çatıb

13.11.2019

Nostrifikasiya ilə bağlı sənəd qəbulu müvəqqəti dayandırılır

13.11.2019

Axtarışda olan 30 nəfər eyni gündə tutuldu

13.11.2019

"Azeri Light" nefti ucuzlaşıb

13.11.2019

Azərbaycan  maarifçilərinin  Türkiyəyə uzanan yolları

13.11.2019

Şamaxıda "uçan piyadalar" üçün nəzərdə tutulmuş keçid - VİDEO

13.11.2019

Məşhur türkiyəli baş məşqçi istefa verdi - RƏSMİ

13.11.2019

Tramp İŞİD-in yeni liderini təhdid etdi

13.11.2019

Azərbaycanlı hakimə UEFA-dan təyinat

13.11.2019

Mixail Şumaxerin meneci: Arvadı yalan danışır, vəziyyəti daha ağırdır

13.11.2019

Bu gün Milli Məclisdə büdcə müzakirələri davam etdiriləcək

13.11.2019

Trampla Makron telefon danışığında bunları müzakirə ediblər

13.11.2019

Anyes özünü Boliviyanın lideri elan etdi 

13.11.2019

Atəşkəs 22 dəfə pozulub

13.11.2019

Pentaqon ABŞ üçün iki ən böyük təhlükəni açıqladı

13.11.2019

Rusiyada əfsanəvi DST-yə əvəz tapıldı

13.11.2019

Trampdan Ərdoğana sanksiyalarla bağlı TƏKLİF: ABŞ qazanmalıdır

13.11.2019

“Fənərbaxça”nın hücumçusu zədələndi

13.11.2019

Neft yenidən ucuzlaşıb

13.11.2019

Noyabrın 13-də xarici valyutaların manata qarşı məzənnələri