Beyninizin necə işlədiyini bilirsiniz? - HEYRƏTAMİZ FAKTLAR

17:00 / 22.10.2018

Təbiət, yaradılış öz mükəmməlliyi ilə heyran etməyə davam edir. Dünyanın ən böyük sürprizi insandır. İnsanın ən izah edilməz orqanı isə onu idarə edən beyindir. Bəli, dünya alimləri uzun illərdir beynin sistematik fəaliyyəti ilə əlaqədar araşdırmalar aparsalar da, beynin necə işlədiyi sirrini aça bilməyiblər. Amma hər dəfəsində maraqlı faktlar aşkarlayıblar.

İnsan beyni ilə əlaqədar maraqlı faktları təqdim edirik:

"Beynin sadəcə 10 faizi çalışır"

İnsan beyni haqqında bu gün çoxsaylı miflər var. Ən çox eşitdiyimiz isə budur ki, insan beyni özündə olan potensialın yalnız 10 faizini aktivləşdirir. Bu barədə psixoloqlar, psixiatrlar, ekstrasenslər və s. hər kəs danışır. İnsan beyninin imkanlarının yalnız 10% -nin çalışması qəribə bəyanat olsa da, daha maraqlısı geridə neçə faiz passiv qalır. Bəs bunun səbəbi nədir? İsveç alimləri iddia edir ki, beyin özü-özünü müdafiə məqsədilə bunu edir. Beynin digər böyük hissəsi passiv şəkildə gizli guşədə qorunur. Bu o zaman işə düşür ki, hər hansı fövqəladə hal baş verir və insan təlaş içərisində olarkən qeyri-adi çıxış yolu tapır. Əslində, bu tamamilə normaldır. Sadəcə olaraq normal psixologiya altında insan beyni aktiv fəaliyyət göstərmədiyi üçün bu, digərləri üçün qeyri-adi, möhtəşəm görünür.

Müasir skanerlər vasitəsilə araşdırma aparan həkimlər insan beyninin tam olaraq 100 faizlik işlədiyini iddia edir. Beyinin müxtəlif funksiyaları insanların müxtəlif hərəkətlərindən asılı olaraq dəyişir. Biz gəzərkən beyinin hərəkətimizi tənzimlədiyi hissəsi aktiv fəaliyyətdə olur. Hətta yatarkən belə beyinin bir hissəsi fəaliyyətini davam etdirə bilər.

Beyin ölçüsü bəllidirmi?

Bəzən eşidirik deyirlər ki, hər kəsin ürəyi yumruğu qədərdir. Sizcə həcmi böyük olan beyin daha məsuliyyətlidir? İnsan ilə balina beynini müqayisə edən alimlər bunun əksini deyir. Onların fikrincə, insan beyni orqan olaraq belə müxtəlif ölçülərdə ola bilirsə, onun funksiyasını, aktivliyini ölçüləri ilə limitləmək doğru olmaz. Məsələn, müxtəlif insan beyinləri arasında XX əsrin görkəmli fiziki, nisbilik nəzəriyyəsinin banisi, kvant nəzəriyyəsinin və statistik fizikanın yaradıcılarından biri Albert Eynşteynin beyni standart ölçülərdən çox olub. Statistikaya əsasən insanların beyinlərinin çəkisi normal olaraq ondan daha azdır. Bunu Eynşteynin vəfatından sonra ailəsinin icazəsi olmadan beynini başından çıxaran həkim Tomas Stoltz Harvey demişdi. İllər sonra Eynşteynin oğlu Hans Albertdən icazə almaqla onun beynini tədqiq etməyə başlayan həkim, beynin hissələrini digər alimlərlə incələdikdən sonra onun normal insanın beyni ilə müqayisədə qeyri-adi hüceyrə quruluşuna malik olmasını elan etmişdi.

Yaşa görə, insan beyni zəif olur.

Bəzi sinir hüceyrələri bərpa edə bilməyəcək xüsusiyyətə malikdirlər. Bir qrup alim bu səbəbdən beyinin bütün hüceyrələrinin eyni bərabərdə çalışmadığını deyir. Buna səbəb insan dünyaya gələndə beyində olan bəzi hüceyrələrin sürətlə inkişafıdır. Bu səbəbdən bir qrup hüceyrələr özünü yeniləsə də, yaş həddi ilə bağlı yaşanan bir sıra xəstəliklərin artması özünü bərpa edə bilməyən hüceyrələrin məhv olması ilə əlaqəlidir. Sinir hüceyrələrinin problemi isə əksər hallarda böyüklərdən meydana gəlir. Yaşlandıqca insanların ağlını itirməsinə səbəb budur. Fəal zəka fəaliyyəti, sağlam həyat tərzi ilə məşğul olan, təbii qidalarla orqanizmi təmin edən insanlarda bu proses ləngiyir. Onlar dolğun yaşda da normal olaraq başqaları ilə ünsiyyət qura bilirlər, zəka oyunları oynaya bilirlər, nəinki zehni, hətta fiziki gücləri də onlara çalışmağa imkan verir. Məsələn, bir çox kəşflərə imza atan professorlar var ki, hətta 80 yaşlarında belə universitetlərdə gənc kadrlardan daha gözəl elmi məqalələr oxuyurlar.

Beynin işləməsi üçün oksigen və qlükoza vacibdirmi? Bu da əslində bir mifdir. Əslində isə alimlər düşünür ki, beynimiz üçün bizim nə yediyimizin elə də əhəmiyyəti yoxdur. Siz qarğıdalı unundan hazırlanmış yeməklər də yesəniz, bir kilo konfeti tək başına da yesəniz bədən özünə lazım olan qlükoza səviyyəsi tənzimləyəcək. Həddindən artıq qəbul edilən istənilən qida orqanizmdə, sağlamlıqda müəyyən fəsadlar yarada bilir. Şirniyyat istifadəsinə, xüsusilə də şəkər tozundan mümkün qədər imtina etmək sağlamlığınız üçün faydalıdır. Çünki, şəkərli diabetin əsasında şəkər tozu dayanır.

Beyində hər hissiyat orqanının öz hüceyrə qrupu var

İnsan beyni bədənin müəyyən bölgələrindən gələn siqnallarla oyanır. Əvvəllər elm adamları hər bölgənin eyni siqnalla beyinə ötürüldüyünü deyirdi. Lakin son araşdırmalar göstərir ki, görmə korteksi yalnız görmə qabiliyyəti ilə aktivləşir, eşitmə isə tam başqa. Bu əslində çox daha mürəkkəb prosesdir. Çünki bəzən görmə qabiliyyətini itirən şəxslərdə digər hissiyyatlar sürətlə inkişaf edir. Bəs bunu necə izah etməli? Beyin qəribə plastikadır.

Biz yatanda beyin dayanırmı?

Əslində bu doğru mif deyil. Tam əksinə. İnsan yatanda, istirahət edəndə beyin daha məsuliyyətlə çalışmağa başlayır. Beyin heç vaxt dayanmır. Gün ərzində alınan bütün məlumatlar beyin süzgəcindən keçirilir. Alimlər deyir ki, beynin içində xüsusi kitab rəflərini xatırladacaq bölmələr mövcuddur. Qəbul edilən informasiyalar yaddaşa bənzər bölgülərlə ötürülür. Daha sonra beyin yığılmış toksinlərdən təmizlənir. Real həyatda tamamilə əlaqəsiz mövzular arasında qəribə bir əlaqə yaranır. Gördüyünüz yuxular da bunun nəticəsidir. Heç bir şey təsadüfən baş vermir. Mendeleyevin kimyəvi elementlərin cədvəlini məhz yuxuda görməsi bir inqilabdır. Bu həqiqət bir daha sübut edir ki, insan yatan zaman beynində yuxu prosesindən əlavə isbat edilməsi çətin olan qeyri-adi dəyişiklik gedir.

Əjdaha beyinlər eyni anda neçə iş görə bilir?

Bu beyin haqqında deyilən ən gülməli miflərdən biridir. Çünki qətiyyən bu, elmi cəhətdən də mümkün deyil. Beyin eyni anda iki prosesi həll edə bilməz. Bir çoxları həqiqətən belə düşünürlər, amma bu real deyil. Sadəcə beyin düşündüyü istiqamətə yaxın olan bir digər məsələyə də anidən keçid edə bilər. Amma bu həlledici nəticələrə aid deyil. Bu isə bütün insanlarda mövcuddur. Məsələn, bir mobil telefonun beynini düşünün. Eyni anda ona iki prosesi əmr etmək mümkün olmur. Mütləqdir ki, bu ardıcıl baş versin. Əks təqdirdə sistem donur. İnsan beyni də belədir. Qeyri -adi bacarıqları ilə hər kəsi təəccübləndirən unikal şəxsiyyətlər isə tarix boyu olub və olacaq. Biz onları tez-tez çox işi eyni anda görə bilən əjdaha beyinlər adlandırırıq. Onlar eyni anda həm musiqiyə qulaq asır, həm şeir əzbərləyir, həm də kubik-rubik toplaya bilirlər. (publika.az)



Strategiya.az

Xəbərlər
20.01.2019

Azərbaycanda 20 Yanvar faciəsinin 29-cu ildönümü qeyd olunur

19.01.2019

Abşeronda yanacaqdoldurma məntəqəsinə SİLAHLI BASQIN - VİDEO

19.01.2019

Bərdədə 20 Yanvar hadisələrinin qurbanları yad olunub

19.01.2019

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı

19.01.2019

Şirvanda avtoqəzada yaralanmış sürücü xəstəxanada öldü 

19.01.2019

Elçin Əhmədov: Azərbaycan əleyhinə sifarişlə hazırlanmış bu cür “qətnamələr” gərəksiz kağız parçalarıdır

19.01.2019

Bakı Şəhər Baş Polis İdarəsi "Milli Şura"nın mitinqi ilə bağlı məlumat yayıb

19.01.2019

Zimbabve Prezidentinin Azərbaycana işgüzar səfəri başa çatdı

19.01.2019

Avropa İttifaqı Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizama salınması üzrə danışıqların konkret nəticələrini səbirsizliklə gözləyir

19.01.2019

Nazirlik: 20 Yanvar əlillərinə birdəfəlik maddi yardım edilib

19.01.2019

Dünya Kubokunun iştirakçılarının adları açıqlanıb

19.01.2019

Prezident İlham Əliyev: "Bu, tarixi səfərdir"

19.01.2019

AFFA üç millini ləğv etdi

19.01.2019

Mnatsakanyan rəsmən xarici işlər naziri oldu

19.01.2019

Sabah bəzi avtobusların hərəkət trayektoriyası dəyişdiriləcək

19.01.2019

DİN rəsmisi: Nazirlik öz funksiyalarının icrasını davam etdirəcək

19.01.2019

Gecə Bakıda şaxta olacaq

19.01.2019

Gömrükdə Gürcüstan vətəndaşının avtomobilindən marixuana çıxdı

19.01.2019

Quba-Xınalıq yolu qardan tam təmizlənib

19.01.2019

Cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 23 nəfər saxlanılıb

19.01.2019

Şamaxı təfərə yolu düşən sürücülərin DİQQƏTİNƏ! EHTİYYATLI OLUN! - VİDEO

19.01.2019

Balakən sakinlərinin qanunsuz saxladıqları silahlar götürülüb

19.01.2019

Naxçıvanda bir ildə 51 milyona yaxın kredit verilib

19.01.2019

Məmmədyarov Karlsenə məğlub oldu

19.01.2019

Cavid Nəcəfov  saxlanılıb

19.01.2019

Saxta əlillik alanlara ödənilən pul geri qaytarılacaq

19.01.2019

FETÖ-nün "alman ablası" Avropanı "Azərbaycanın qolları arasından" necə xilas edir? -Taleh Şahsuvarlı yazır

19.01.2019

ASAN mərkəzləri bir gün işləməyəcək

19.01.2019

Birjalarda neftin qiyməti

19.01.2019

20 Yanvar faciəsi ilə əlaqədar Vyetnamın Hanoy Universitetində tədbir keçirilib

19.01.2019

UEFA ən çox gəlir əldə edən klubların siyahısını açıqlayıb

19.01.2019

Sutka ərzində atəşkəs rejimi 20 dəfə pozulub

19.01.2019

Sürücülərə XƏBƏRDARLIQ: 500-800 manat cərimə OLUNACAQSIZ – VİDEO

19.01.2019

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı açıqladı - Peyvəndlər vurulmasa, 1,6 milyard insan...

19.01.2019

Dollar 3 gün bu qiymətə olacaq

19.01.2019

Bakıdan Rusiyaya cavab: Bu tərzdə danışıq qəbuledilməzdir!

19.01.2019

Bakıda 18 yaşlı oğlan itkin düşdü

19.01.2019

Aureliya Qriqoriu: 1990-cı il 20 yanvar tarixinə keçən gecə Bakıda baş verən cinayətlər cavabsız qalmamalıdır

19.01.2019

Bəyanat: Aİ Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə nizamlanması üçün müsbət siqnal görür

19.01.2019

Gədəbəydə avtomobil hasara çırpıldı - Sərnişini hadisə yerində öldü

19.01.2019

"Qarabağ" Çexiya klubuna qarşı

18.01.2019

Heydər Əliyev Fondunun prezidenti Mehriban Əliyeva “Üzeyir Hacıbəyli” fəxri medalı ilə təltif edilib

18.01.2019

Britaniyalı nazirlər Tereza Meyi hədələyiblər

18.01.2019

Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsi məsələsində Rusiyanın köməyinə ümid bəsləyir

18.01.2019

“20 Yanvar” günü bu yollar bağlanacaq

18.01.2019

Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi "ifrat təhlükəli" ifadəsinə münasibət bildirib

18.01.2019

“Azərişıq”: Elektrik enerjisinin verilməsində ciddi problem yaranmayıb

18.01.2019

Futbol üzrə 2022-ci il dünya çempionatında 48 yığma komanda çıxış edə bilər

18.01.2019

Avropa İttifaqı Rustavi-Qırmızı Körpü avtomagistralının tikintisinə 115 milyon avro ayırıb

18.01.2019

Qaradağda 17 kq-a yaxın narkotik vasitə qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb